Van 9 tot 13 maart 2026 bracht een delegatie van het Vlaams Instituut voor de Zee (VLIZ) een uitgebreid institutioneel bezoek aan Chili. Deze missie bouwde verder op een jarenlange samenwerking met Chileense partners en markeert een belangrijke stap in de internationale positionering van VLIZ binnen toonaangevend oceaanonderzoek. Met bezoeken aan zes locaties, ontmoetingen met veertien instellingen en de ondertekening van drie samenwerkingsovereenkomsten, legde het bezoek een stevige basis voor toekomstige gezamenlijke initiatieven.
Duidelijke doelstellingen en strategische verankering
Het werkbezoek had een helder doel: bestaande samenwerkingen verdiepen en nieuwe partnerschappen ontwikkelen, met het oog op gezamenlijke onderzoeksprojecten en kennisuitwisseling. Daarnaast werd ingezet op het in kaart brengen van beschikbare infrastructuur, expertise en data, en het bepalen van concrete acties op korte en middellange termijn.
Deze missie sluit naadloos aan bij de strategische prioriteiten van VLIZ, met een sterke focus op internationalisering, onderzoeksversterking en maatschappelijke impact via “ocean solutions”. Door in dialoog te gaan met meer dan 70 Chileense onderzoekers en experts, ontstond een gedeeld inzicht in uitdagingen en complementariteiten, wat de basis vormt voor duurzame samenwerking.
Strategische thema’s: van data tot duurzame oceaanoplossingen
Tijdens de missie kwamen een aantal sleutelthema’s naar voren die de toekomstige samenwerking vormgeven.
1. Oceaanobservatie en monitoring
Beide partners zien grote opportuniteiten in het ontwikkelen van innovatieve en kostenefficiënte meetinstrumenten, zoals ferrybox-systemen en sensortechnologieën voor klimaat- en koolstofmetingen. Ook samenwerking rond zeeniveaumonitoring en tsunami-waarschuwingssystemen werd verkend, met potentieel voor regionale impact in de zuidoostelijke Stille Oceaan.
2. Mariene data en digitale infrastructuur
Een centrale pijler is het beter ontsluiten en integreren van hoogwaardige Chileense datasets. Initiatieven zoals de ontwikkeling van een Chileens register van mariene soorten en de aansluiting op internationale platformen zoals OBIS en WoRMS tonen het belang van FAIR data en interoperabiliteit. VLIZ kan hier zijn expertise inzetten om data beter beschikbaar en bruikbaar te maken op mondiale schaal.
3. Klimaat en koolstofsystemen
Samenwerking rond koolstofcycli en klimaatobservaties, vooral in unieke fjordsystemen, biedt kansen om kennisleemtes op te vullen. Het gebruik van artificiële intelligentie en geavanceerde sensoren kan helpen om complexe ecosystemen beter te begrijpen en te modelleren.
4. Modellering en voorspelling
Van voedselwebmodellen tot voorspellingen van schadelijke algenbloei en microplasticsverspreiding: gezamenlijke modellering vormt een sleutel tot beter beleid en beheer van mariene ecosystemen. Deze samenwerking combineert Chileense data met Vlaamse expertise in modellering en analyse.
5. Science-policy interface en co-creatie
De missie onderstreepte het belang van wetenschappelijke ondersteuning voor beleidsprocessen, onder meer rond internationale verdragen en duurzaam aquacultuurbeheer. Initiatieven zoals “Co-management 2030” tonen hoe wetenschap, beleid en lokale gemeenschappen samenkomen in innovatieve governance-modellen.
Concrete opportuniteiten en toekomstperspectief
Het werkbezoek resulteerde in een reeks concrete opportuniteiten. Op korte termijn worden gezamenlijke projectaanvragen voorbereid, technische workshops georganiseerd en uitwisselingen van onderzoekers opgezet. Ook worden gezamenlijke meetcampagnes en opleidingen rond data en technologie uitgerold.
Op middellange termijn ligt de focus op het uitbouwen van gedeelde infrastructuur, zoals sensornetwerken en databanken, en het ontwikkelen van gezamenlijke onderzoeksprogramma’s rond thema’s zoals microplastics, eDNA en biogeochemische modellering.
Op langere termijn ambiëren VLIZ en zijn partners een diepgaande integratie van Chileense data in wereldwijde systemen, de ontwikkeling van innovatieve meetmethoden en de opschaling van samenwerking naar een bredere regionale context in Latijns-Amerika.
Een strategische stap vooruit
Deze missie bevestigt Chili als een sleutelpartner voor VLIZ in het zuidelijk halfrond. Door wetenschappelijke excellentie te koppelen aan strategische samenwerking en maatschappelijke relevantie, positioneert VLIZ zich sterker binnen het internationale mariene onderzoekslandschap. De basis is gelegd – nu volgt de gezamenlijke uitbouw van impactvolle oceaanoplossingen.
